Jak korzystać z kalkulatora odsetek
- Kwota – kapitał, od którego liczysz odsetki: pożyczka, zaległa faktura, lokata.
- Oprocentowanie roczne – stopa w skali roku.
- Czas i jednostka – liczba dni, miesięcy lub lat. Przy dniach kalkulator przyjmuje rok 365-dniowy.
Wynik pokazuje odsetki, kwotę z odsetkami, odsetki za rok i za dzień oraz to, ile wyniosłyby odsetki składane przy kapitalizacji rocznej.
Wzór na odsetki proste
Odsetki = P × r × t
P to kwota, r – oprocentowanie roczne w postaci ułamka (6% = 0,06), a t – czas w latach. Dla dni t = liczba dni ÷ 365, dla miesięcy t = liczba miesięcy ÷ 12. Kwota łączna to P + odsetki.
Przykłady
- 10 000 zł na 6% przez 3 lata: 10 000 × 0,06 × 3 = 1800 zł odsetek.
- 20 000 zł na 5% przez 18 miesięcy: 20 000 × 0,05 × 1,5 = 1500 zł.
- Faktura na 4000 zł zapłacona 45 dni po terminie przy odsetkach 11,5% rocznie: 4000 × 0,115 × 45 ÷ 365 = 56,71 zł.
Odsetki ustawowe za opóźnienie
Najczęstsze zastosowanie odsetek prostych w Polsce to odsetki za opóźnienie w zapłacie. Ich wysokość nie jest stała, tylko zależy od stopy referencyjnej NBP:
- odsetki ustawowe za opóźnienie (kodeks cywilny) = stopa referencyjna NBP + 5,5 punktu procentowego,
- odsetki za opóźnienie w transakcjach handlowych między firmami = stopa referencyjna NBP + 10 punktów procentowych (niższe, gdy dłużnikiem jest podmiot publiczny),
- odsetki maksymalne za opóźnienie = dwukrotność odsetek ustawowych za opóźnienie.
Przykładowo przy stopie referencyjnej 5% odsetki ustawowe za opóźnienie wynoszą 10,5% w skali roku. Aktualną stopę referencyjną publikuje NBP, a wysokość odsetek – Minister Sprawiedliwości w obwieszczeniach. Jeśli stopa zmieniła się w trakcie opóźnienia, policz każdy okres osobno i zsumuj wyniki.
Odsetki proste a procent składany
Przy odsetkach prostych procent liczony jest zawsze od kwoty początkowej. Przy procencie składanym odsetki dopisuje się do kapitału, więc same zarabiają. Dla 10 000 zł na 5%:
| Okres | Odsetki proste | Procent składany | Różnica |
|---|---|---|---|
| 1 rok | 500 zł | 500 zł | 0 zł |
| 5 lat | 2500 zł | 2763 zł | 263 zł |
| 10 lat | 5000 zł | 6289 zł | 1289 zł |
| 20 lat | 10 000 zł | 16 533 zł | 6533 zł |
| 30 lat | 15 000 zł | 33 219 zł | 18 219 zł |
W krótkim okresie różnica jest niewielka, w długim – ogromna. Więcej o tym w kalkulatorze procentu składanego.
Gdzie stosuje się odsetki proste
- odsetki za opóźnienie od faktur, czynszu, alimentów i innych świadczeń,
- lokaty z odsetkami wypłacanymi na koniec okresu,
- krótkoterminowe pożyczki prywatne i weksle,
- odsetki od zaległości podatkowych (liczone według własnych stawek ogłaszanych przez Ministra Finansów).
Ważne: wyniki są szacunkami do orientacji, a nie poradą finansową ani podatkową. Wiążące są formularz informacyjny i umowa z bankiem; niezależnej pomocy udzielają m.in. Rzecznik Finansowy i miejscy lub powiatowi rzecznicy konsumentów.
Najczęstsze pytania
Jak obliczyć odsetki za opóźnienie?
Pomnóż kwotę zaległości przez roczną stopę odsetek za opóźnienie i przez liczbę dni opóźnienia, a wynik podziel przez 365. W kalkulatorze wybierz jednostkę „Dni” i wpisz aktualną stopę odsetek.
Ile wynoszą odsetki ustawowe za opóźnienie?
To stopa referencyjna NBP powiększona o 5,5 punktu procentowego. W transakcjach handlowych między przedsiębiorcami: stopa referencyjna NBP plus 10 punktów procentowych. Wysokość zmienia się razem ze stopami NBP.
Czym różnią się odsetki proste od składanych?
Odsetki proste liczy się zawsze od kwoty początkowej. Przy składanych odsetki dopisuje się do kapitału i w kolejnych okresach one również zarabiają, więc kwota rośnie szybciej.
Czy rok ma 365 czy 360 dni?
W Polsce odsetki ustawowe i większość umów liczy się według roku 365-dniowego, i tak liczy ten kalkulator. Niektóre umowy bankowe przyjmują 360 dni – wtedy odsetki są nieco wyższe.
Ostatnia aktualizacja: 8 października 2026