نمره از ۲۰ چطور حساب می‌شود؟
در مدرسه‌ها و دانشگاه‌های ایران نمره از ۲۰ داده می‌شود. اگر همهٔ سؤال‌ها بارم برابر داشته باشند، فرمول ساده است:
نمره = تعداد درست ÷ تعداد سؤال‌ها × 20
مثال: امتحان ۴۰ سؤالی با ۷ غلط یعنی ۳۳ درست؛ 33 ÷ 40 × 20 = 16.5. همین را به درصد هم می‌شود گفت: ۸۲٫۵ درصد پاسخ درست. رابطهٔ نمره و درصد همیشه ثابت است: نمره از ۲۰ = درصد ÷ ۵ و درصد = نمره × ۵.
روش استفاده
- تعداد سؤال‌ها را بنویسید. اگر سؤال‌ها بارم متفاوت دارند، بارم کل را بنویسید (مثلاً ۲۰) و به جای تعداد غلط، نمره‌هایی را که کم شده وارد کنید.
- انتخاب کنید تعداد غلط را وارد می‌کنید یا تعداد درست را. نیم‌نمره (مثل ۲٫۵) هم پذیرفته می‌شود.
- نمرهٔ قبولی را انتخاب کنید و اگر لازم است، گرد کردن به ربع نمره را فعال کنید. در بسیاری از مدرسه‌ها نمره‌ها به نزدیک‌ترین ربع (۰٫۲۵) گرد می‌شوند؛ قاعدهٔ دقیق گرد کردن با معلم و آیین‌نامهٔ همان مقطع است.
جدول تبدیل درصد به نمره
| درصد | نمره از ۲۰ |
|---|---|
| ۱۰۰٪ | ۲۰ |
| ۹۵٪ | ۱۹ |
| ۹۰٪ | ۱۸ |
| ۸۵٪ | ۱۷ |
| ۸۰٪ | ۱۶ |
| ۷۵٪ | ۱۵ |
| ۷۰٪ | ۱۴ |
| ۶۵٪ | ۱۳ |
| ۶۰٪ | ۱۲ |
| ۵۵٪ | ۱۱ |
| ۵۰٪ | ۱۰ |
| ۴۵٪ | ۹ |
| ۴۰٪ | ۸ |
نمرهٔ قبولی
در بیشتر دروس مدرسه و دورهٔ کارشناسی، کمترین نمرهٔ قبولی ۱۰ از ۲۰ است و در کارشناسی ارشد و دکتری معمولاً ۱۲ از ۲۰. بعضی دروس، مقطع‌ها یا مؤسسه‌ها قاعدهٔ خودشان را دارند؛ مثلاً در دبستان به جای نمرهٔ عددی، ارزشیابی توصیفی (خیلی خوب، خوب، قابل قبول، نیاز به تلاش بیشتر) به کار می‌رود. آیین‌نامهٔ آموزشی همان مدرسه یا دانشگاه ملاک است.
آزمون‌های تستی با نمرهٔ منفی
این ابزار پاسخ غلط را فقط «بی‌نمره» حساب می‌کند. در کنکور و بسیاری از آزمون‌های چهارگزینه‌ای، هر سه پاسخ غلط یک پاسخ درست را از بین می‌برد. در آن صورت درصد این‌طور حساب می‌شود:
درصد = (3 × درست − غلط) ÷ (3 × کل سؤال‌ها) × 100
مثال: ۴۰ سؤال، ۲۵ درست، ۹ غلط و ۶ نزده: (75 − 9) ÷ 120 × 100 = 55 درصد، در حالی که بدون نمرهٔ منفی ۶۲٫۵ درصد می‌شد. برای این آزمون‌ها تعداد درست را بعد از کم کردن یک‌سوم غلط‌ها وارد کنید (اینجا 25 − 9 ÷ 3 = 22).
برای اینکه بدانید از امتحان پایانی چند باید بگیرید از محاسبه نمره لازم در امتحان پایان‌ترم و برای سایر محاسبه‌های درصد از محاسبه درصد استفاده کنید.
پرسش‌های پرتکرار
چطور تعداد درست را به نمره از ۲۰ تبدیل کنم؟
تعداد درست را بر تعداد کل سؤال‌ها تقسیم و در ۲۰ ضرب کنید. مثلاً ۱۷ درست از ۲۵ سؤال می‌شود ۱۳٫۶ از ۲۰.
درصد را چطور به نمره تبدیل کنم؟
درصد را بر ۵ تقسیم کنید: ۸۵ درصد برابر ۱۷ از ۲۰ است. برعکس، نمره را در ۵ ضرب کنید تا درصد به‌دست آید.
نمرهٔ قبولی چند است؟
معمولاً ۱۰ از ۲۰ در مدرسه و کارشناسی و ۱۲ از ۲۰ در تحصیلات تکمیلی؛ آیین‌نامهٔ مؤسسهٔ شما ملاک نهایی است.
نمرهٔ منفی را هم حساب می‌کند؟
نه به‌طور خودکار. برای آزمون‌هایی که هر سه غلط یک درست را از بین می‌برد، یک‌سوم تعداد غلط‌ها را از تعداد درست کم کنید و حاصل را وارد کنید.
آخرین به‌روزرسانی: 8 اکتبر 2026